Otrzymanie wyroku sądu jest dla wielu osób prywatnych stresujące i często także mylące. Co dokładnie znajduje się w takim orzeczeniu? Co, jeśli nie zgadzają się Państwo z wyrokiem? I jakie kroki mogą Państwo jeszcze podjąć?
W tym artykule wyjaśniamy krok po kroku, czym jest wyrok, jakie są jego rodzaje, jakie są konsekwencje oraz jak mogą Państwo podjąć działania.
Czym jest wyrok?
Wyrok jest decyzją sędziego w sprawie sądowej. Sędzia wskazuje w nim:
- fakty sprawy,
- ocena prawna,
- oraz ostateczne rozstrzygnięcie (dictum).
Wyrok może dotyczyć bardzo różnych zagadnień, takich jak spór najemczy, konflikt pracowniczy, sprawa windykacyjna lub kwestia z zakresu prawa rodzinnego.
👉 Ważne: wyrok jest wiążący i wykonalny. Oznacza to, że strona przegrywająca musi zrobić to, co postanowił sąd.
Kiedy sędzia wydaje wyrok?
Po rozprawie sędzia zazwyczaj poświęca jeszcze trochę czasu, aby dojść do wyważonej decyzji. Najczęściej ogłoszenie wyroku następuje około dwóch tygodni po rozprawie. W niektórych przypadkach może to potrwać nieco dłużej, w zależności od złożoności sprawy. Otrzyma Pan/Pani informację, gdy wyrok zostanie oficjalnie ogłoszony.
Rodzaje wyroków
Istnieją różne rodzaje wyroków. Ważne jest, aby wiedzieć, z jakim typem ma Pan/Pani do czynienia:
- Wyrok końcowy
Sędzia wydaje ostateczne orzeczenie i zamyka postępowanie. - Wyrok wstępny
Sędzia nie rozstrzyga jeszcze wszystkiego, lecz na przykład zarządza przeprowadzenie dowodu lub wyznacza biegłego. Oznacza to, że postępowanie nadal trwa; wyrok stanowi więc etap pośredni w postępowaniu. - Wyrok częściowy
Czasami sędzia w wyroku wstępnym wydaje już częściowe rozstrzygnięcie końcowe dotyczące jednego lub kilku elementów sprawy. W sprawie pozostałych kwestii orzeczenie zapada później.
4
. Wyrok w trybie pilnym
Szybkie, tymczasowe rozstrzygnięcie w postępowaniu przyspieszonym. Taki wyrok obowiązuje zazwyczaj do czasu przeprowadzenia bardziej rozbudowanego postępowania merytorycznego.
5. Wyrok zaoczny
Wyrok wydawany, gdy strona nie stawi się lub nie podejmie obrony. Sąd wówczas niemal zawsze uwzględnia żądanie strony przeciwnej.
Rodzaj wyroku, który się otrzymuje, zależy zatem od etapu postępowania oraz charakteru decyzji sędziego. Warto zwrócić uwagę na typ wyroku, ponieważ to on określa możliwe dalsze kroki.
Różnica między wyrokiem po rozpoznaniu sprawy z udziałem obu stron a wyrokiem zaocznym
Istnieje istotna różnica między wyrok po wysłuchaniu stron i wyrok zaoczny:
- Wyrok po wysłuchaniu stron oznacza, że obie strony zostały wysłuchane w toku postępowania. Pozwany (osoba, przeciwko której wytoczono powództwo) zareagował na żądanie i mógł przedstawić swoje stanowisko. Sędzia następnie uwzględnia w rozstrzygnięciu argumenty obu stron.
- Wyrok zaoczny zostaje wydany, gdy pozwany nie stawił się i nie podjął obrony. W takim przypadku sąd zazwyczaj uwzględnia żądanie powoda, chyba że jest ono oczywiście bezzasadne lub bezprawne. Orzeczenie zapada wtedy “zaocznie”, ponieważ nie było wysłuchania drugiej strony.
Dlatego bardzo istotne jest, czy zareagują Państwo, czy nie: w razie braku reakcji ryzykują Państwo, że sąd automatycznie przychyli się do żądania strony przeciwnej.
Kiedy mamy do czynienia z wyrokiem po wysłuchaniu obu stron lub wyrokiem zaocznym?
Rodzaj wyroku zależy od roli pozwanego w postępowaniu:
- Czy pozwany stawia się na rozprawę i podejmuje obronę? Wówczas zazwyczaj zapada wyrok po wysłuchaniu obu stron. Sędzia rozważa przy tym argumenty obu stron.
- Czy pozwany nie stawia się lub nie reaguje na pozew? Wtedy sędzia wydaje wyrok zaoczny i ogłasza go. W takim przypadku roszczenie strony powodowej jest z reguły w pełni uwzględniane, ponieważ brak stanowiska strony przeciwnej.
Czym jest wyrok oddalający powództwo i jakie są jego rodzaje?
Wyrok wyrok oddalający oznacza, że sąd nie uwzględnia roszczenia (zwykle) strony powodowej. Nie mają Państwo racji w sprawie. Może się to zdarzyć na różne sposoby:
- Odrzucenie pozwu
Sędzia decyduje, że nie rozpozna sprawy merytorycznie, na przykład dlatego, że zastosowano niewłaściwą procedurę albo wnioskodawca nie jest uprawniony. - Wyrok deklaratoryjny
Sąd stwierdza, jaki jest stan prawny, ale nie nakłada na strony żadnych obowiązków.
W przypadku wyroku oddalającego sytuacja pozostaje taka, jaka była: nie trzeba nic zmieniać ani nic płacić.
Czym jest wyrok uwzględniający i jakie są jego rodzaje?
Czy słyszeli Państwo kiedyś o ‘wyroku uwzględniającym’? To, najprościej mówiąc, orzeczenie, w którym sąd uwzględnia (w całości lub w części) żądanie strony powodowej. Innymi słowy: sąd orzeka, że strona przeciwna ma zrobić to, o co wnoszono.Istnieją różne formy wyroków uwzględniających, z których każda wywołuje inny skutek:
- Wyrok konstytutywny
W takim wyroku sąd swoim orzeczeniem rzeczywiście zmienia stosunek prawny. Na przykład: rozwiązanie umowy, rozwiązanie małżeństwa albo ustanowienie służebności. - Wyrok deklaratoryjny
W tego rodzaju wyroku sąd coś stwierdza, bez rzeczywistej zmiany stanu prawnego. Na przykład: sąd stwierdza, że ktoś jest właścicielem określonej rzeczy. - Wyrok zasądzający
Jest to najczęściej spotykany wyrok uwzględniający. Sąd nakłada na stronę obowiązek, na przykład zapłaty sumy pieniężnej lub opuszczenia lokalu.
Podsumowując: wyrok uwzględniający sprawia, że strona powodowa (w całości lub częściowo) ma rację, a strona przegrywająca musi zastosować się do orzeczenia.
Co znajduje się w wyroku?
Wyrok zazwyczaj składa się z następujących części:
- Strony: kto jest zaangażowany w sprawę.
- Fakty: podsumowanie tego, co się wydarzyło.
- Stanowiska: argumenty obu stron.
- Ocena: jak sędzia ocenia sprawę pod względem prawnym.
- Rozstrzygnięcie: ostateczna decyzja (na przykład, że należy zapłacić, opuścić lokal lub zostaną ustalone kontakty).
- Koszty procesu: sędzia decyduje, kto ponosi koszty postępowania.
Co, jeśli nie zgadza się Pan/Pani z wyrokiem?
Wyrok nie musi oznaczać końca sprawy. Istnieją różne możliwości podjęcia działań:
1. Sprzeciw od wyroku zaocznego
Czy otrzymał(a) Pan/Pani wyrok zaoczny, ponieważ nie stawił(a) się Pan/Pani? W takim razie może Pan/Pani wnieść sprzeciw. Oznacza to, że wciąż może Pan/Pani przedstawić swoje stanowisko. Należy to zrobić w ciągu:
- 4 tygodnie od doręczenia wyroku przez komornika sądowego, lub
- 8 tygodni od wydania wyroku jeśli wyrok nie został jeszcze doręczony.
2. Apelacja
Nie zgadzasz się z wyrokiem końcowym? Często możesz wnieść apelację do sądu apelacyjnego. Termin: zazwyczaj 3 miesiące od wydania orzeczenia.
Jak nazywa się orzeczenie w postępowaniu apelacyjnym?
Uwaga: jeśli wnosisz apelację, orzeczenie sądu apelacyjnego nie jest już nazywane ‘vonnis’, lecz ‘arrest’. Jeśli następnie złożysz skargę kasacyjną do Sądu Najwyższego, wtedy mówi się o ‘wyroku kasacyjnym’.
3. Kasacja
Po apelacji mogą Państwo w wyjątkowych przypadkach skierować sprawę do Sądu Najwyższego. Ten bada jedynie, czy prawo zostało właściwie zastosowane, a nie ponownie ustala fakty.
Przykłady z praktyki
- Przykład 1 (windykacja): Osoba prywatna otrzymała wyrok zaoczny nakazujący zapłatę € 7.500. W sprzeciwie mogliśmy wykazać, że roszczenie było przedawnione. Wyrok został uchylony.
- Przykład 2 (prawo pracy): Pracownik został zobowiązany do zwrotu kosztów na podstawie klauzuli dotyczącej kosztów szkolenia. W postępowaniu apelacyjnym sąd apelacyjny uchylił ten wyrok: pracownik nie musiał zwracać pieniędzy.
- Przykład 3 (najem): Najemca przegrał sprawę w pierwszej instancji i musiał opróżnić lokal. W apelacji ostatecznie orzeczono, że wynajmujący wypowiedział umowę niezasadnie.
Lista kontrolna po otrzymaniu wyroku
- 📄 Dokładnie przeczytaj wyrok: co dokładnie postanowił sędzia?
- 📑 Sprawdź, czy chodzi o wyrok końcowy, wstępny czy zaoczny.
- ⏳ Zanotuj terminy na sprzeciw lub apelację.
- ⚖️ Skontaktuj się z adwokatem, aby ocenić swoje możliwości.
- 📝 Wspólnie zdecydujcie, czy sprzeciw, apelacja czy ugoda to najlepsza opcja.
Najczęstsze błędy
- Myślenie, że wyrok jest ostateczny i nic więcej nie jest możliwe.
- Zbyt późne podjęcie działań, przez co terminy upływają.
- Próba samodzielnego wniesienia apelacji bez adwokata (to nie jest możliwe).
- Nie zbierać dowodów ani argumentów do dalszego postępowania.
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
1. Czy zawsze muszę wykonać wyrok?
Tak, wyrok jest wiążący i wykonalny.
2. Czy komornik może od razu dokonać zajęcia po wyroku?
Tak, często tak. Wyrok jest wykonalny przed uprawomocnieniem, chyba że sąd postanowi inaczej.
3. Ile mam czasu na wniesienie apelacji?
Zazwyczaj 3 miesiące, czasem krócej. Proszę to sprawdzić u swojego adwokata.
4. Jaka jest różnica między sprzeciwem a apelacją?
Sprzeciw jest możliwy tylko od wyroku zaocznego, apelacja – od merytorycznego wyroku końcowego.
5. Czy zawsze potrzebuję adwokata?
W postępowaniach apelacyjnych i kasacyjnych adwokat jest obowiązkowy. W sprawach przed sądem kantonalnym czasem nie, ale zawsze warto.
Dlaczego Arslan Advocaten?
- Doświadczeni w postępowaniach i obronie przed sądem pierwszej instancji i sądem apelacyjnym
- Specjalizujemy się w sprzeciwie, apelacji i kasacji
- Praktyczne i jasne wyjaśnienia dla osób prywatnych
- Regularnie osiągamy lepsze wyniki po wyroku
Wniosek
Otrzymanie wyroku może mieć poważne konsekwencje, ale nie oznacza, że to koniec. Często wciąż można wnieść sprzeciw lub złożyć apelację. Ważne jest jednak, aby działać szybko i skorzystać z pomocy prawnej, aby nie przegapić terminów i zachować swoje prawa.
