Odmowa odszkodowania: jak odpowiedzieć ubezpieczycielowi

Autor: mr. Onur Arslan, adwokat w Arslan Advocaten. Artykuł ma charakter informacyjny; w sprawie indywidualnej skontaktuj się z kancelarią.

Ostatnia aktualizacja treści: 30 października 2026 r. (stan prawny na 30 września 2026 r.; terminy z art. 35g Bgfo sprawdzone 30 października 2026 r.)

Odmowa wypłaty odszkodowania nie kończy sprawy. Ubezpieczyciel strony przeciwnej jest stroną w sporze, a nie bezstronnym rozjemcą, i jego pierwsze stanowisko bywa negocjacyjne. Odmowa może wynikać z oceny dokonanej przed zebraniem pełnej dokumentacji, z brakującego dokumentu albo z innej niż twoja oceny przebiegu zdarzenia — dlatego najpierw sprawdź, na czym dokładnie się opiera. Ten artykuł wyjaśnia najczęstsze powody odmowy, sposób reakcji krok po kroku, dostępne drogi odwoławcze i obowiązujące terminy.

Spis treści

1. W skrócie
2. Kto właściwie podejmuje decyzję
3. Ile czasu ma ubezpieczyciel na odpowiedź i wypłatę?
4. Co dokładnie odrzucił ubezpieczyciel?
5. Najczęstsze powody odmowy
6. Krok pierwszy: przeczytaj uzasadnienie dosłownie
7. Krok drugi: uzupełnij materiał dowodowy
8. Krok trzeci: zakwestionuj stanowisko na piśmie
9. Ekspertyza medyczna przy sporze o skutki
10. Rola własnego ubezpieczenia ochrony prawnej
11. Kifid i inne drogi rozwiązania sporu
12. Drogi odwoławcze poza sądem
13. Odmowa przy błędzie medycznym
14. Kiedy do sądu
15. Ekspertyza, deelgeschil czy proces — porównanie
16. Terminy zależne od rodzaju roszczenia
17. Małoletni i późne ujawnienie szkody
18. Wzór odpowiedzi na odmowę (odwołanie)
19. Częściowa odmowa i zaliczki
20. Gdy sprawca jest nieznany lub nieubezpieczony
21. Przykład (hipotetyczny)
22. Czego nie robić
23. Ile trwa i czego się spodziewać
24. Gdzie sprawdzić informacje
25. Najczęstsze pytania
26. Podsumowanie

W skrócie

• Odmowa ubezpieczyciela jest stanowiskiem strony w sporze, a nie rozstrzygnięciem sprawy.
• Ustal najpierw, co dokładnie odrzucono: zasadę odpowiedzialności, związek przyczynowy czy wysokość kwoty.
• Możesz żądać wskazania podstawy faktycznej decyzji i dokumentów, na których ją oparto; nie jest to jednak prawo do całych wewnętrznych akt ubezpieczyciela.
• Poza sądem dostępne są procedura skargowa u ubezpieczyciela, mediacja i wspólna ekspertyza. Deelgeschil to już postępowanie przed sądem w sprawie jednej spornej kwestii.
• Kifid rozpatruje spory z własnym ubezpieczycielem, a wobec ubezpieczyciela sprawcy tylko wtedy, gdy masz ustawowe własne prawo do odszkodowania (np. art. 6 WAM) — nie przy tzw. bezpośrednim powództwie z art. 7:954 BW.
• Termin przedawnienia i sposób jego przerwania zależą od tego, przeciwko komu kierujesz roszczenie (art. 3:310 i 3:317 BW, art. 7:942 BW, art. 10 WAM) — szczegóły w sekcji o terminach.

Ubezpieczyciel odmawia wypłaty odszkodowania – co zrobić najpierw? Poproś na piśmie o dokładne uzasadnienie i o dokumenty, na których oparto odmowę. Ustal, czy spór dotyczy odpowiedzialności, związku przyczynowego czy kwoty, uzupełnij brakujące dowody i odpowiedz punkt po punkcie z konkretnym terminem. Równolegle przerwij bieg przedawnienia właściwym pismem. Artykuł dotyczy spraw rozpatrywanych według prawa holenderskiego; jeżeli odmowę wydał polski ubezpieczyciel w sprawie podlegającej prawu polskiemu, obowiązują polskie przepisy i procedury.

Kto właściwie podejmuje decyzję

Roszczenie zgłasza się zwykle do ubezpieczyciela osoby odpowiedzialnej. Sprawę prowadzi tam likwidator szkód osobowych, który ocenia odpowiedzialność, związek przyczynowy i wysokość szkody.

Ubezpieczyciel działa w interesie swojego klienta i własnym. Nie ma obowiązku doradzać ci, jakie roszczenia przysługują, ani wskazywać pominiętych pozycji szkody. To rozróżnienie tłumaczy wiele odmów: nie chodzi o złą wolę, lecz o odmienny interes.

Obowiązują go jednak reguły postępowania dla spraw o szkody osobowe. Pochodzą one z branżowego kodeksu (Gedragscode Behandeling Letselschade), a od 1 lipca 2025 r. najważniejsze terminy wynikają także z przepisów nadzorczych (art. 35g Bgfo). Wymagają one między innymi zajęcia stanowiska w określonym terminie, rzeczowego uzasadnienia i informowania o postępach; naruszenie tych reguł jest samodzielnym argumentem w sporze.

Ile czasu ma ubezpieczyciel na odpowiedź i wypłatę odszkodowania?

Przy szkodzie na osobie ubezpieczyciel sprawcy z siedzibą w Holandii musi od 1 lipca 2025 r. stosować procedury, które zapewniają co najmniej następujące terminy (art. 35g ust. 1 Besluit Gedragstoezicht financiële ondernemingen, Bgfo):

• pisemne potwierdzenie otrzymania wezwania do uznania odpowiedzialności (aansprakelijkstelling): najpóźniej w ciągu dwóch tygodni;
• odpowiedź na merytoryczną korespondencję: w ciągu sześciu tygodni;
• uzasadnione stanowisko w sprawie odpowiedzialności: w ciągu trzech miesięcy od otrzymania wezwania;
• wypłata kwoty uznanej przez ubezpieczyciela albo ostatecznie ustalonej między stronami: w ciągu 14 dni od uznania lub ustalenia;
• osobisty kontakt co najmniej raz w roku, chyba że go nie chcesz, a gdy sprawa trwa dłużej niż dwa lata od zgłoszenia szkody: inicjatywa ubezpieczyciela, by wspólnie ustalić przyczynę.

Są wyjątki. Termin trzech miesięcy na stanowisko co do odpowiedzialności nie dotyczy ubezpieczycieli OC komunikacyjnego (art. 35g ust. 3 Bgfo), dla których obowiązują odrębne przepisy. Przy wypadkach w pracy i chorobach zawodowych reguły stosuje się wtedy, gdy polisa obejmuje szkodę, a odpowiedzialność została całkowicie lub częściowo ustalona; spraw o odpowiedzialność medyczną przepis nie obejmuje (art. 35g ust. 2 Bgfo). Przekroczenie terminu nie oznacza automatycznie uznania roszczenia, ale warto je wskazać w piśmie i w skardze. Szerzej opisujemy to w tekście o Gedragscode letselschade (GBL) i prawach poszkodowanego.

Co dokładnie odrzucił ubezpieczyciel?

Odmowa rzadko dotyczy „całej sprawy” naraz. Zwykle chodzi o jeden z trzech elementów, a od tego zależy, jaki dowód uzupełnić i jaki krok ma sens w dalszej kolejności.

Przy częściowej odmowie zażądaj wypłaty bezspornej części jako zaliczki. Spór o jedną pozycję nie usprawiedliwia wstrzymania całości.

Najczęstsze powody odmowy

Odmowa wypłaty odszkodowania opiera się zwykle na jednym z pięciu argumentów. Pierwszy to kwestionowanie odpowiedzialności: ubezpieczyciel twierdzi, że jego klient nie zawinił albo że winę ponosisz ty. Bywa to stanowisko wstępne, formułowane zanim zapoznano się z pełną dokumentacją.

Drugi to brak związku przyczynowego: uznaje się, że dolegliwości nie wynikają ze zdarzenia, lecz z wcześniejszego stanu zdrowia. Ten argument pojawia się szczególnie przy urazach bez widocznych zmian w badaniach obrazowych.

Trzeci to własne przyczynienie się: zarzut, że sam zwiększyłeś ryzyko lub rozmiar szkody, na przykład nie zapinając pasów albo zwlekając z leczeniem. Skutkiem jest zwykle nie odmowa, lecz obniżenie odszkodowania.

Czwarty to brak dowodów: niekompletna dokumentacja medyczna, brak zgłoszenia zdarzenia, brak świadków. Na ten zarzut odpowiada się, uzupełniając brakujące dokumenty; czy zmieni to stanowisko ubezpieczyciela, zależy od treści tych dowodów.

Piąty to przedawnienie albo zbyt późne zgłoszenie. Warto sprawdzić, czy termin faktycznie upłynął, ponieważ jego bieg bywa liczony inaczej, niż zakłada ubezpieczyciel.

Krok pierwszy: przeczytaj uzasadnienie dosłownie

Reakcja na odmowę wypłaty odszkodowania zaczyna się od dokładnego zrozumienia decyzji. Zacznij od ustalenia, co dokładnie zostało odrzucone. Odmowa co do zasady odpowiedzialności to zupełnie inna sytuacja niż odmowa jednej pozycji szkody albo zakwestionowanie wysokości kwoty.

Sprawdź też, na jakich dokumentach oparto decyzję. Ubezpieczyciel powinien wskazać podstawę faktyczną swojego stanowiska, a przy ocenie medycznej możesz zapytać o wnioski, na których się oparto. Nie oznacza to prawa do całego wewnętrznego dossier ani do wszystkich notatek pracowników; sporne bywa zwłaszcza to, co należy do korespondencji wewnętrznej.

Jeżeli uzasadnienie jest ogólnikowe, poproś pisemnie o jego uzupełnienie. Takie żądanie zmusza do skonkretyzowania zarzutu i pokazuje, jakiego dowodu według ubezpieczyciela brakuje.

Krok drugi: uzupełnij materiał dowodowy

Przy sporze o odpowiedzialność liczą się: zgłoszenie zdarzenia, zeznania świadków, zdjęcia miejsca i pojazdów, zapisy z kamer, protokół policyjny oraz europejski formularz zgłoszenia szkody, jeśli został wypełniony.

Przy sporze o skutki zdrowotne podstawą jest dokumentacja medyczna: karta z izby przyjęć, skierowania, opisy badań, notatki lekarza rodzinnego i fizjoterapeuty. Sposób jej uzyskania opisujemy w artykule o dokumentacji medycznej.

Ważne są też dowody na przebieg dolegliwości w czasie: zwolnienia lekarskie, korespondencja z pracodawcą, rachunki za pomoc w domu. Wykazują one nie tylko istnienie urazu, lecz także jego wpływ na codzienne funkcjonowanie.

Krok trzeci: zakwestionuj stanowisko na piśmie

Odpowiedz rzeczowo i punkt po punkcie. Wskaż, z którym elementem uzasadnienia się nie zgadzasz, jakie dokumenty to potwierdzają i czego oczekujesz, wyznaczając konkretny termin.

Unikaj ogólnych stwierdzeń o niesprawiedliwości. Skuteczne pismo odnosi się do faktów i dokumentów, a nie do odczuć; to ono trafia później do akt sprawy.

Zachowaj całą korespondencję i wysyłaj wiadomości z potwierdzeniem. Przy sporze o terminy decyduje data doręczenia, a nie data sporządzenia pisma.

Ekspertyza medyczna przy sporze o skutki

Gdy strony różnią się co do związku między zdarzeniem a dolegliwościami, można powołać niezależnego specjalistę. Przy wspólnej ekspertyzie strony uzgadniają specjalistę i pytania, więc nie musisz zgadzać się na eksperta wskazanego jednostronnie. Inaczej jest przy biegłym powoływanym przez sąd: możesz zgłosić uzasadnione zastrzeżenia, ale twój sprzeciw go nie blokuje.

Zapytaj przed badaniem o dostęp do projektu raportu, możliwość poprawienia błędnych faktów i o to, czy przysługuje ci blokkeringsrecht. Prawo zablokowania udostępnienia nie działa przy każdym rodzaju oceny, a skorzystanie z niego może mieć konsekwencje dowodowe.

Rozsądne koszty ustalenia szkody, w tym ekspertyzy, mogą należeć do szkody podlegającej naprawieniu przez stronę odpowiedzialną (art. 6:96 ust. 2 BW); przed zleceniem ustal na piśmie, kto płaci zaliczkowo. Zasady sporządzania i oceny takich opinii opisujemy w artykule o opinii medycznej przy szkodzie na osobie.

Rola własnego ubezpieczenia ochrony prawnej

Wielu poszkodowanych ma ubezpieczenie ochrony prawnej, dołączone do polisy mieszkaniowej, komunikacyjnej albo do członkostwa w organizacji. Pokrywa ono koszty prowadzenia sporu, także przeciwko ubezpieczycielowi drugiej strony.

Masz przy tym ustawowe prawo do swobodnego wyboru pełnomocnika, gdy sprawa trafia do postępowania sądowego lub administracyjnego. Ubezpieczyciel ochrony prawnej nie może narzucić własnego prawnika.

Przy uznanej odpowiedzialności rozsądne koszty dochodzenia roszczenia bywają rozliczane z ubezpieczycielem strony odpowiedzialnej, więc znaczenie własnej polisy bywa ograniczone. Przy spornej odpowiedzialności jest odwrotnie: wtedy polisa ochrony prawnej może być realnym zabezpieczeniem. Sprawdź ją, zanim zrezygnujesz ze sporu z obawy przed kosztami.

Kifid i inne drogi rozwiązania sporu

Najpierw ustal podstawę roszczenia, bo od niej zależy, czy Kifid w ogóle może rozpatrzyć sprawę. Kifid (Klachteninstituut Financiële Dienstverlening, holenderska instytucja rozpatrująca skargi na instytucje finansowe) rozpatruje skargi konsumentów, ale nie każdego poszkodowanego. Sprawdź regulamin, właściwość Kifid, uczestnictwo instytucji i termin. Nie zakładaj, że po wyborze wiążącego rozstrzygnięcia spór będzie można ponownie w całości rozpoznać w sądzie.

Spór z własnym ubezpieczycielem

Przy sporze z własnym ubezpieczycielem (np. z polisy NNW, ochrony prawnej albo autocasco) droga do Kifid jest dostępna po przejściu wewnętrznej procedury skargowej: Kifid przyjmuje skargę, gdy ubezpieczyciel odrzucił ją na piśmie albo nie zajął ostatecznego stanowiska w ciągu 8 tygodni. Skargę trzeba złożyć w terminie z regulaminu — m.in. do 3 miesięcy od ostatecznego stanowiska, jeżeli ubezpieczyciel pouczył cię o tym terminie, albo do roku od pierwszego zgłoszenia skargi ubezpieczycielowi; obowiązuje termin korzystniejszy. Konsument nie wnosi opłaty za rozpatrzenie skargi przez komisję sporów Kifid (regulamin komisji sporów Kifid obowiązujący od 1 kwietnia 2024 r., pkt 5, 6, 7 i 18).

Roszczenie poszkodowanego wobec ubezpieczyciela sprawcy

Jako poszkodowany nie jesteś klientem ubezpieczyciela sprawcy, ale regulamin dopuszcza skargę osoby, która ma ustawowe własne prawo do odszkodowania od ubezpieczyciela. Przykładem jest roszczenie poszkodowanego w wypadku drogowym wobec ubezpieczyciela OC komunikacyjnego sprawcy na podstawie art. 6 WAM (Wet aansprakelijkheidsverzekering motorrijtuigen). Nie należy więc automatycznie wykluczać Kifid tylko dlatego, że chodzi o ubezpieczyciela sprawcy. Regulamin wyłącza jednak skargi wynikające z tzw. bezpośredniego powództwa (directe actie) na podstawie art. 7:954 BW — np. wobec ubezpieczyciela OC pracodawcy albo OC w życiu prywatnym. W takiej sytuacji, podobnie jak przy innych roszczeniach wobec ubezpieczyciela OC bez ustawowego własnego prawa, pozostają wewnętrzna skarga, mediacja, wspólna ekspertyza, deelgeschil albo zwykłe postępowanie.

Wybór drogi zależy od kwestii spornej, zakresu potrzebnych dowodów i kosztów. Deelgeschil, w którym sąd rozstrzyga jedną sporną kwestię, bywa skuteczny, ale nie jest z definicji szybszy ani tańszy: sąd bada, czy rozstrzygnięcie tej kwestii może odblokować negocjacje, a samo zbudżetowanie kosztów nie jest tym samym co ich zasądzenie.

Drogi odwoławcze poza sądem

Wewnętrzna procedura skargowa ubezpieczyciela nie wymaga pełnomocnika i pozwala skorygować błędy, zanim spór się zaostrzy. Zacznij od niej: Kifid przyjmuje skargę dopiero po jej przejściu. Mediacja i wspólna ekspertyza wymagają zgody obu stron. Deelgeschil nie jest drogą pozasądową — to postępowanie przed sądem, opisane w porównaniu poniżej.

Odmowa przy błędzie medycznym

W sprawach medycznych odmowa wypłaty odszkodowania przychodzi zwykle od ubezpieczyciela szpitala lub gabinetu i opiera się na stwierdzeniu, że postępowanie było zgodne ze sztuką, a powikłanie mieściło się w normalnym ryzyku zabiegu.

Kluczowe jest wtedy rozróżnienie między błędem a powikłaniem oraz wykazanie, jak postąpiłby rozsądnie działający specjalista w tych samych okolicznościach. Opisujemy to w artykule o różnicy między błędem a powikłaniem.

Niezależnie od roszczenia finansowego możesz złożyć skargę w placówce lub do komisji dyscyplinarnej; obie drogi biegną równolegle i mogą dostarczyć ustaleń przydatnych w sprawie o odszkodowanie.

Kiedy do sądu

Droga sądowa ma sens, gdy spór dotyczy zasady odpowiedzialności albo gdy różnica w wycenie jest znaczna, a rozmowy utknęły. Sąd ocenia sprawę na nowo i nie jest związany stanowiskiem ubezpieczyciela.

Istnieje też postępowanie deelgeschil (art. 1019w–1019cc Rv), przeznaczone do rozstrzygania pojedynczych spornych kwestii w toku negocjacji przy szkodzie na osobie, na przykład samego związku przyczynowego. Może odblokować sprawę bez pełnego procesu, ale sąd oddala wniosek, jeżeli rozstrzygnięcie nie może wystarczająco przyczynić się do zawarcia ugody (art. 1019z Rv).

Rozsądne koszty ustalenia odpowiedzialności i szkody mogą stanowić część odszkodowania (art. 6:96 BW), a przy postępowaniu sądowym koszty procesu rozlicza się według odrębnych reguł: strona przegrywająca jest co do zasady obciążana kosztami według stawek ryczałtowych (art. 237 Rv), które zwykle nie pokrywają pełnych kosztów pełnomocnika. Nie jest to więc gwarancja braku kosztów: zasady rozliczenia z kancelarią ustal na piśmie przed rozpoczęciem sprawy.

Ekspertyza, deelgeschil czy proces — porównanie

To trzy różne drogi, każda z własnymi warunkami i kosztami. Poniższe zestawienie ma charakter ogólny (stan prawny na 30 września 2026 r.); czas trwania zależy od sprawy i obciążenia sądu lub eksperta.

Terminy zależne od rodzaju roszczenia

Nie ma jednego terminu „wobec ubezpieczyciela”. Są trzy różne podstawy, każda z własnym startem i własnymi regułami przerwania biegu (stan prawny na 30 września 2026 r.).

• Wobec osoby odpowiedzialnej za uszkodzenie ciała lub śmierć: pięć lat od początku dnia następującego po dniu, w którym poznałeś zarówno szkodę, jak i osobę odpowiedzialną (art. 3:310 ust. 5 BW). W tym reżimie nie obowiązuje dodatkowa granica dwudziestu lat. Przepis obowiązuje od 1 lutego 2004 r.; przy wcześniejszych zdarzeniach trzeba sprawdzić przepisy przejściowe. Dwudziestoletnia granica z art. 3:310 ust. 1 BW dotyczy pozostałych roszczeń odszkodowawczych. Bieg przerywa m.in. pisemne wezwanie lub pisemne oświadczenie, w którym jednoznacznie zastrzegasz sobie prawo do odszkodowania (art. 3:317 BW).
• Wobec własnego ubezpieczyciela: zasadniczo trzy lata od początku dnia następującego po dniu, w którym dowiedziałeś się o wymagalności świadczenia (art. 7:942 BW). Bieg przerywa pisemne żądanie wypłaty; nowy trzyletni termin biegnie od dnia następującego po uznaniu roszczenia albo po jednoznacznej odmowie ubezpieczyciela (art. 7:942 ust. 2 BW). Przy ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej bieg przerywa także każda negocjacja, a nowy termin rusza dopiero po uznaniu roszczenia albo jednoznacznym zakomunikowaniu zerwania negocjacji (art. 7:942 ust. 3 BW).
• Roszczenie bezpośrednie z WAM do ubezpieczyciela komunikacyjnego sprawcy: zasadniczo trzy lata liczone od samego zdarzenia (art. 10 ust. 1 WAM). Czynność przerywająca bieg wobec sprawcy przerywa go też wobec jego ubezpieczyciela i odwrotnie (art. 10 ust. 4 WAM). Każda negocjacja z ubezpieczycielem przerywa bieg, a nowy trzyletni termin rusza dopiero wtedy, gdy jedna ze stron zawiadomi drugą o zerwaniu negocjacji listem poleconym albo pismem doręczonym przez komornika (art. 10 ust. 5 WAM).

Nie mieszaj tych reżimów. Reguła dotycząca negocjacji przy WAM nie działa automatycznie przy roszczeniu z własnej polisy (tam negocjacje przerywają bieg tylko przy ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej, art. 7:942 ust. 3 BW), a reguła z art. 7:942 BW nie przenosi się na roszczenie wobec osoby odpowiedzialnej. Jeżeli odmowa jest niejednoznaczna — „na razie nie widzimy podstaw” — nie zakładaj, że termin ruszył od nowa: poproś o jednoznaczne stanowisko na piśmie i zabezpiecz roszczenie osobnym wezwaniem.

Małoletni i późne ujawnienie szkody

Jeżeli poszkodowany uzyskał potrzebną wiedzę jako małoletni, art. 3:310 ust. 5 BW wiąże pięcioletni termin z osiągnięciem pełnoletności. Przy szkodach ujawniających się z opóźnieniem decyduje moment, w którym faktycznie poznałeś szkodę i osobę odpowiedzialną, a nie sam dzień zdarzenia.

Wzór odpowiedzi na odmowę (odwołanie od decyzji ubezpieczyciela)

Odpowiedz zawsze na piśmie i odnieś się do konkretnego zarzutu, a nie do odmowy w całości.

„Dotyczy: szkoda nr [numer], zdarzenie z dnia [data]. Otrzymałem Państwa pismo z dnia [data], w którym odmawiacie wypłaty, powołując się na [dokładny powód z pisma]. Nie zgadzam się z tym stanowiskiem i podtrzymuję roszczenie w całości. W załączeniu przesyłam: [1] dokumentację medyczną z dnia zdarzenia, [2] wyliczenie utraconego zarobku wraz z paskami wynagrodzeń, [3] oświadczenia świadków. Proszę o wskazanie, na jakich konkretnie dokumentach opiera się Państwa ocena, oraz o udostępnienie opinii lekarza doradcy. Proszę też o wypłatę bezspornej części jako zaliczki. Oczekuję merytorycznej odpowiedzi w terminie czterech tygodni. Niniejsze pismo stanowi zgłoszenie roszczenia przerywające bieg przedawnienia.”

Ostatnie zdanie ma znaczenie prawne: jednoznacznie zastrzega roszczenie i może przerwać bieg przedawnienia. Wobec osoby odpowiedzialnej chodzi o pisemne wezwanie lub zastrzeżenie z art. 3:317 BW, a przy roszczeniu z WAM przerwanie działa także wobec ubezpieczyciela sprawcy (art. 10 ust. 4 WAM). Jeżeli piszesz do własnego ubezpieczyciela, znaczenie ma pisemne żądanie wypłaty z art. 7:942 ust. 2 BW. Wyślij pismo tak, żeby mieć dowód nadania i doręczenia, i zachowaj kopię.

Częściowa odmowa i zaliczki

Odmowa wypłaty odszkodowania dotyczy czasem tylko części roszczenia. Wtedy warto rozdzielić sprawę: przyjąć wypłatę w części bezspornej i prowadzić spór o resztę, wyraźnie zastrzegając, że przyjęcie nie oznacza rezygnacji z dalszych roszczeń.

Przy uznanej odpowiedzialności możesz żądać zaliczek na poczet ostatecznego rozliczenia. Służą pokryciu bieżących kosztów: leczenia, pomocy w domu, utraconych zarobków.

Uważaj na propozycje szybkiego zamknięcia sprawy jedną kwotą. Ugoda zwykle obejmuje zrzeczenie się dalszych roszczeń, także tych, które ujawnią się później; zasady opisujemy w artykule o zawarciu ugody.

Gdy sprawca jest nieznany lub nieubezpieczony

Odmowa wypłaty odszkodowania w takiej sytuacji ma inną podstawę niż zwykle. Przy zdarzeniu z udziałem nieznanego albo nieubezpieczonego pojazdu roszczenie kieruje się do funduszu gwarancyjnego. Obowiązują tam własne warunki, w tym wymóg zgłoszenia zdarzenia policji.

Odmowa funduszu opiera się często na braku takiego zgłoszenia albo na niewykazaniu, że sprawcy nie da się ustalić. Zasady opisujemy w artykule o funduszu gwarancyjnym.

Przykład (hipotetyczny)

Przykład poniżej jest hipotetyczny i ma jedynie zilustrować tok działania. Poszkodowany po najechaniu od tyłu otrzymuje odmowę: ubezpieczyciel uznaje, że przy tak niewielkim uszkodzeniu pojazdu uraz szyi nie mógł powstać, i powołuje się na opinię swojego lekarza doradcy.

W odpowiedzi poszkodowany przedstawia dokumentację z izby przyjęć z dnia zdarzenia, opis fizjoterapii i zaświadczenie od lekarza rodzinnego o braku wcześniejszych dolegliwości, a następnie proponuje wspólną ekspertyzę z uzgodnionymi pytaniami. Wynik zależy od opinii eksperta; w takim sporze kluczowa jest chronologia dokumentów medycznych, a nie sama wielkość szkody w pojeździe.

Czego nie robić

Kilka reakcji na odmowę wypłaty odszkodowania pogarsza sytuację poszkodowanego. Nie akceptuj odmowy w milczeniu. Samo milczenie nie jest prawnie zgodą na stanowisko ubezpieczyciela, ale ma dwa realne skutki: bieg terminu przedawnienia toczy się dalej, a przy sporze twoja bierność bywa przedstawiana jako brak zainteresowania sprawą.

Nie podpisuj oświadczenia o zrzeczeniu się roszczeń w zamian za niewielką kwotę, dopóki stan zdrowia się nie ustabilizował. Skutki ujawniają się czasem po miesiącach.

Nie udostępniaj pełnej historii medycznej bez ograniczenia zakresu. Ubezpieczyciel ma prawo do informacji związanych ze zdarzeniem, a nie do całej dokumentacji z lat wcześniejszych.

Nie zwlekaj. Nawet przy trwających negocjacjach pilnuj terminów i przerywaj bieg przedawnienia czynnością właściwą dla danego roszczenia — zob. sekcję o terminach.

Ile trwa i czego się spodziewać

Reakcja na odmowę wypłaty odszkodowania i uzupełnienie dokumentacji zajmuje zwykle kilka tygodni. Czas wewnętrznego postępowania skargowego zależy od ubezpieczyciela; jeżeli po 8 tygodniach nie zajął ostatecznego stanowiska, Kifid może przyjąć skargę mimo to. Postępowanie przed Kifid albo przed sądem liczy się raczej w miesiącach niż w tygodniach.

Przy ekspertyzie medycznej doliczyć trzeba czas oczekiwania na specjalistę, który może wynieść kilka miesięcy. Warto w tym okresie żądać zaliczek, jeśli odpowiedzialność jest już uznana co do zasady.

Cierpliwość jest tu narzędziem: przedwczesna zgoda na niską kwotę zamyka sprawę definitywnie, a stan zdrowia bywa oceniany rzetelnie dopiero po ustabilizowaniu się dolegliwości.

Gdzie sprawdzić informacje

Informacje o postępowaniu ze skargami na ubezpieczycieli i o rozstrzyganiu sporów w usługach finansowych publikuje Kifid; tam znajdziesz też aktualny regulamin komisji sporów. Teksty przepisów (BW, WAM, Rv) są dostępne na stronie wetten.overheid.nl.

Najczęstsze pytania

Co zrobić po odmowie wypłaty odszkodowania?

Ustal, który element roszczenia odrzucono i na jakiej podstawie, poproś o pełne uzasadnienie i materiał dowodowy, uzupełnij dokumentację medyczną oraz dowody na przebieg zdarzenia i odpowiedz pisemnie punkt po punkcie z konkretnym terminem.

Jakie są najczęstsze powody odmowy?

Kwestionowanie odpowiedzialności, brak związku przyczynowego między zdarzeniem a dolegliwościami, zarzut własnego przyczynienia się, niekompletna dokumentacja oraz powołanie się na przedawnienie roszczenia.

Czy ubezpieczyciel musi uzasadnić odmowę?

Tak. Reguły postępowania w sprawach o szkody osobowe wymagają rzeczowego uzasadnienia, zajęcia stanowiska w rozsądnym terminie i informowania o postępach. Ogólnikowe uzasadnienie można zakwestionować pisemnie.

Gdzie złożyć skargę na ubezpieczyciela?

Najpierw w wewnętrznej procedurze skargowej ubezpieczyciela. Do Kifid, instytucji rozstrzygającej spory w usługach finansowych, możesz następnie zwrócić się jako konsument w sporze z własnym ubezpieczycielem albo jako poszkodowany z ustawowym własnym prawem do odszkodowania (np. art. 6 WAM). Skargi opartej na bezpośrednim powództwie z art. 7:954 BW Kifid nie rozpatruje; wtedy pozostają mediacja, ekspertyza, deelgeschil albo proces.

Ile mam czasu na dochodzenie roszczenia?

To zależy od tego, przeciwko komu kierujesz roszczenie — nie ma jednego terminu. Wobec osoby odpowiedzialnej za uszkodzenie ciała lub śmierć jest to pięć lat od dnia, w którym dowiedziałeś się o szkodzie i o sprawcy, bez dodatkowej granicy dwudziestu lat (art. 3:310 ust. 5 BW). Wobec własnego ubezpieczyciela — trzy lata od chwili, gdy dowiedziałeś się, że świadczenie stało się wymagalne (art. 7:942 BW). Przy roszczeniu bezpośrednim do ubezpieczyciela sprawcy z polisy komunikacyjnej — trzy lata liczone od samego zdarzenia (art. 10 WAM). Sposób przerwania biegu też jest różny. Szczegóły w sekcji o terminach.

Czy jako poszkodowany mogę zawsze zgłosić sprawę do Kifid?

Nie zawsze. Wobec własnego ubezpieczyciela — tak, po przejściu jego wewnętrznej procedury skargowej. Wobec ubezpieczyciela sprawcy — tylko jeżeli masz ustawowe własne prawo do odszkodowania, np. jako poszkodowany w wypadku drogowym na podstawie art. 6 WAM. Przy bezpośrednim powództwie z art. 7:954 BW (np. wobec ubezpieczyciela OC pracodawcy lub OC w życiu prywatnym) Kifid skargi nie rozpatruje. Zostają wtedy: wewnętrzna skarga, wspólna ekspertyza, deelgeschil (spór cząstkowy przed sądem) albo proces.

Czy każda sprawa przeciw ubezpieczycielowi ma ten sam termin?

Nie. Wobec osoby odpowiedzialnej to pięć lat od uzyskania wiedzy, wobec własnego ubezpieczyciela trzy lata od wymagalności, a przy roszczeniu bezpośrednim z polisy komunikacyjnej trzy lata od samego zdarzenia. Negocjacje przerywają bieg przy roszczeniu z WAM (art. 10 ust. 5 WAM) oraz wobec ubezpieczyciela odpowiedzialności cywilnej na podstawie art. 7:942 ust. 3 BW; wobec samej osoby odpowiedzialnej potrzebne jest pisemne wezwanie lub zastrzeżenie (art. 3:317 BW).

Powiązane artykuły

• Proces dochodzenia odszkodowania
• Opinia medyczna przy szkodzie na osobie
• Przedawnienie roszczenia o odszkodowanie
• Deelgeschil: spór z ubezpieczycielem
• Odszkodowanie z ubezpieczenia w Holandii: które polisy płacą?
• Ubezpieczyciel podejrzewa celową stłuczkę

Podsumowanie

Odmowa wypłaty odszkodowania jest stanowiskiem strony, a nie rozstrzygnięciem sprawy. Ustal dokładnie, co odrzucono i na jakiej podstawie, uzupełnij dokumentację, odpowiedz pisemnie punkt po punkcie i pamiętaj o przerwaniu biegu przedawnienia. Poza sądem dostępne są procedura skargowa, mediacja i wspólna ekspertyza, a Kifid — przy sporze z własnym ubezpieczycielem albo przy ustawowym własnym prawie, np. z WAM. Przy sporze o jedną kwestię możliwy jest deelgeschil, a przy sporze o zasadę odpowiedzialności — proces.

Otrzymałeś odmowę wypłaty odszkodowania? Skontaktuj się z nami, a ocenimy uzasadnienie i wskażemy, co można jeszcze zrobić. Przy uznanej odpowiedzialności rozsądne koszty dochodzenia roszczenia bywają rozliczane z ubezpieczycielem strony odpowiedzialnej; zasady ustalamy z Tobą na piśmie.

Uraz zdarzył się w pracy lub podczas pracy przez agencję? Osobno opisujemy, wypadek w pracy: kto pokrywa szkody.