Nie zgadzasz się z ustaleniem szkody przez Twojego ubezpieczyciela? Wtedy kontraekspertyza może być dla Ciebie istotna. Przy kontraekspertyzie samodzielnie zlecasz biegłemu ponowną ocenę szkody, przyczyny lub kosztów naprawy. Może to dotyczyć na przykład szkód pożarowych, zalaniowych lub szkody w mieniu ruchomym, ale też innych roszczeń, gdy masz wątpliwości co do wcześniejszego raportu.
Autor: Onur Arslan, adwokat w Arslan & Arslan Advocaten. Wpisany do rejestru dziedzin prawa Niderlandzkiej Izby Adwokackiej w zakresie prawa pracy i szkód osobowych. Ostatnia aktualizacja: 17 september 2026.
Kontraekspertyza nie jest automatyczną gwarancją wyższej wypłaty ani zwrotu wszystkich kosztów. Ważne są: polisa, charakter szkody, treść zlecenia dla biegłego i zasadność kosztów. W tym artykule przeczytasz, jakie pytania zadać z wyprzedzeniem i jak starannie zbudować dokumentację.
Krótkie odpowiedź: najpierw sprawdź polisę, raport i koszty
Pierwszym krokiem zwykle nie jest spór sądowy, lecz uporządkowanie informacji. Poproś o raport z ekspertyzy lub przeczytaj go uważnie. Zanotuj, z którymi punktami się nie zgadzasz. Sprawdź też, jakie postanowienia Twoja polisa zawiera w sprawie własnego biegłego lub kontraekspertyzy.
Art. 7:959 ust. 1 BW (Burgerlijk Wetboek — niderlandzki kodeks cywilny) stanowi, że rozsądne koszty poniesione w celu ustalenia szkody obciążają ubezpieczyciela. Zastosowanie tej zasady zależy jednak od faktów konkretnej sprawy. Dlatego przed zleceniem poproś o jasne określenie zakresu prac, stawki godzinowej, przewidywanych kosztów oraz sposobu dokumentowania ustaleń przez biegłego.
| Pytanie | Dlaczego to pomaga |
|---|---|
| Co dokładnie zawiera pierwszy raport z ekspertyzy? | Zobaczysz, które szkody, przyczyny lub pozycje kosztów budzą spór. |
| Jakie postanowienia znajdują się w mojej polisie? | Warunki polisy mogą wyjaśniać, jak działa własny biegły lub rozliczanie kosztów. |
| Jakie pytanie badawcze otrzyma biegły od kontraekspertyzy? | Jasne zlecenie zapobiega raportowi, który omija sedno sporu. |
| Jakich kosztów można się spodziewać? | Możesz z góry ocenić, czy zlecenie jest proporcjonalne i uzasadnione. |
| Jakich dokumentów potrzebuje biegły? | Zachowasz kontrolę nad ofertami, zdjęciami, korespondencją i wcześniejszymi raportami. |
Jaka jest różnica między ekspertyzą a kontraekspertyzą?
Ekspertyza to ocena szkody lub przyczyny przez biegłego. W sprawie ubezpieczeniowej ubezpieczyciel może sam zlecić pracę ekspertowi. Kontraekspertyza to ocena dokonana przez biegłego, którego Ty sam zatrudniasz, gdy masz powody, by krytycznie zweryfikować pierwszą ocenę.
Drugi raport nie musi służyć wyłącznie żądaniu wyższej kwoty. Może także pomóc lepiej sformułować pytania dotyczące przyczyny szkody, sposobu naprawy, wyceny lub zakresu szkody. Wartość kontraekspertyzy zależy od jakości zlecenia, wykorzystanych danych i wyjaśnień w raporcie.
Kto ponosi koszty kontraekspertyzy?
Ustawa wskazuje na rozsądne koszty ustalenia szkody. W art. 7:959 ust. 1 BW przewidziano, że koszty te obciążają ubezpieczyciela, nawet gdyby suma ubezpieczenia została przez odszkodowanie i te koszty przekroczona.
Nie oznacza to jednak, że każda faktura będzie automatycznie zwrócona. W konkretnej kontraekspertyzie znaczenie mogą mieć m.in. konieczność badania, zakres zlecenia, wysokość kosztów, rozmiar szkody i warunki polisy. Dlatego omów koszty z biegłym z wyprzedzeniem i poinformuj ubezpieczyciela na piśmie o swoich krokach.
Dla osoby fizycznej, która zawarła ubezpieczenie poza działalnością zawodową lub gospodarczą, art. 7:963 ust. 6 BW przewiduje szczególne ograniczenie możliwości niekorzystnego dla ubezpieczającego lub ubezpieczonego odstępstwa od art. 7:959 ust. 1. Przepis ten jest techniczny i zależny od sumy ubezpieczenia. W razie wątpliwości zleć analizę polisy i konkretnej regulacji kosztów.
Praktyczne kroki, gdy masz wątpliwości co do raportu z ekspertyzy
1. Poproś o raport i przeczytaj uzasadnienie
Poproś o kopię raportu, jeśli jej jeszcze nie masz. Patrz nie tylko na kwotę końcową, ale też na założenia. Jakie szkody ujęto, a jakich nie? Jakie zdjęcia, oferty lub oświadczenia wykorzystano? Czy omówiono przyczynę szkody?
2. Zapisz swoje pytania na piśmie
Spokojnie opisz, które elementy Twoim zdaniem są błędne lub niejasne. Dołącz, gdzie to możliwe, dokumenty, takie jak oferty, zdjęcia sprzed i po zdarzeniu, dowody zakupu lub korespondencję. Konkretne pytanie zwykle daje więcej niż samo stwierdzenie, że nie zgadzasz się z wynikiem.
3. Sprawdź warunki swojej polisy
Wyszukaj w polisie postanowienia dotyczące ustalania szkody, biegłych, własnych biegłych, kosztów i sporów. Brzmienie może się różnić w zależności od ubezpieczenia. Nie opieraj się wyłącznie na ogólnych wyjaśnieniach w internecie; kluczowe pozostają polisa i okoliczności Twojej szkody.
4. Określ zlecenie dla własnego biegłego
Jeśli angażujesz biegłego do kontraekspertyzy, zadbaj o precyzyjne zlecenie. Wskaż na przykład, które pozycje szkody, koszty naprawy lub zagadnienia przyczynowe mają być zbadane. Ustal też stawkę, budżet oraz sposób raportowania przez biegłego.
5. Poinformuj ubezpieczyciela i przechowuj wszystkie dokumenty
Zgłoś na piśmie, że rozważasz lub już zaangażowałeś własnego biegłego. Zachowaj potwierdzenie zlecenia, kosztorys, faktury, raporty i korespondencję. To pomoże, gdy później będziesz omawiać z ubezpieczycielem treść lub koszty ekspertyzy.
Co jeśli ubezpieczyciel nie zgadza się z Twoją kontraekspertyzą?
Różnica między dwoma raportami nie oznacza automatycznie, że jeden zostanie pominięty. Najpierw omów, które punkty merytorycznie się różnią i jakich dodatkowych informacji potrzeba. Czasem pomocne jest uzupełniające wyjaśnienie lub wspólne spotkanie biegłych. Właściwa ścieżka zależy od Twojej polisy, zakresu sporu i dostępnych dokumentów.
Jeśli nie osiągniesz porozumienia z ubezpieczycielem, możesz najpierw skorzystać z wewnętrznej procedury skargowej. W wielu sprawach finansowych możliwą drogą jest później Kifid (holenderski organ rozpatrujący skargi konsumentów na usługi finansowe). Kifid nie rozpatruje każdej skargi. Dlatego sprawdź aktualny Kifid-sneltest i odpowiednie zasady, zanim złożysz skargę.
Postępowanie przed sądem może w niektórych sprawach wchodzić w grę. W toku postępowania sąd może w określonych sytuacjach powołać biegłego. Nie jest to standardowy krok przy każdym sporze o raport z ekspertyzy. Zanim rozpoczniesz postępowanie, zleć ocenę konieczności i konsekwencji w Twojej sprawie.
Kontraekspertyza przy odrzuconym roszczeniu
Kontraekspertyza bywa szczególnie istotna, gdy ubezpieczyciel odrzuca roszczenie lub zaniża wysokość szkody, a raport odgrywa kluczową rolę. To nie to samo, co każdy spór z ubezpieczycielem. Czasem głównym problemem jest zakres ochrony w polisie, wyłączenie, zbyt późne zgłoszenie lub niewystarczające dowody. Raport techniczny nie zawsze rozwiązuje wtedy sedno sporu.
Przeczytaj także: Odrzucenie szkody przez ubezpieczyciela: co możesz zrobić? oraz Roszczenie odrzucone po dochodzeniu szkodowym: co dalej?.
Przy szkodach zalaniowych oś sporu często dotyczy właśnie dowodów technicznych: przyczyny przecieku, zaległych napraw i rozróżnienia między usunięciem usterki a szkodą następczą. Zobacz Szkoda zalaniowa odrzucona przez ubezpieczyciela: przeciek, konserwacja czy jednak ochrona?.
Kiedy kontraekspertyza ma sens?
Własny biegły pomaga zwłaszcza wtedy, gdy istnieje konkretne pytanie o przyczynę, naprawę lub wartość. Z góry sformułuj, który element pierwszego raportu jest kwestionowany. Drugi raport bez ukierunkowanego zlecenia może jedynie zwiększyć spór.
Hoge Raad (Sąd Najwyższy Niderlandów) w ECLI:NL:HR:2022:81 wyjaśnił, że rozsądne koszty ustalenia szkody przy ubezpieczeniu własnym są należne nie dopiero po wykazaniu zbyt niskiej wypłaty. Nadal istotne pozostają konieczność i rozmiar kosztów. To orzeczenie nie jest ogólną obietnicą zwrotu kosztów każdej medycznej czy technicznej ekspertyzy w każdej relacji prawnej.
Przed zleceniem zapytaj o stawkę, budżet i możliwe koszty własne. Przeczytaj też o zaniżonej wycenie i kwestionowaniu raportów biegłych.
Najczęściej zadawane pytania
Czy mogę sam wybrać biegłego do kontraekspertyzy?
Możesz rozważyć własnego biegłego, ale wcześniej sprawdź polisę, zlecenie i zasady rozliczania kosztów. Skutki wyboru różnią się w zależności od ubezpieczenia i sprawy.
Czy ubezpieczyciel musi wcześniej wyrazić zgodę?
Nie zakładaj jednej ogólnej reguły. Sprawdź polisę i poinformuj ubezpieczyciela na piśmie. Jeśli angażujesz biegłego, ważne są jasne zlecenie i ustalenia kosztowe.
Czy ubezpieczyciel zwróci wszystkie koszty?
Art. 7:959 BW dotyczy rozsądnych kosztów ustalenia szkody. Czy koszty w Twojej sprawie zostaną zwrócone, zależy m.in. od okoliczności, zlecenia, kosztów i polisy.
Czy Kifid to zawsze kolejny krok?
Nie. Kifid może w wielu przypadkach pomóc przy skargach finansowych, ale nie każda skarga podlega tej ścieżce. Najpierw musisz złożyć skargę na piśmie do podmiotu finansowego i sprawdzić aktualne zasady Kifid.
Oficjalne źródła
- Burgerlijk Wetboek Boek 7, art. 959
- Burgerlijk Wetboek Boek 7, art. 963
- Kifid — Skarga finansowa? Kifid w wielu przypadkach może pomóc
- Kifid — Czy Kifid może rozpatrzyć moją skargę?
Potrzebujesz pomocy?
Masz wątpliwości co do raportu z ekspertyzy lub chcesz omówić, jakie dokumenty są istotne dla Twojej sprawy ubezpieczeniowej? Skontaktuj się bez zobowiązań z Arslan & Arslan Advocaten. Dołącz raport, warunki polisy i korespondencję; wtedy od razu powiemy, które punkty mają szansę i co w Twoim przypadku daje kontraekspertyza.
Kontrola prawna: Onur Arslan, adwokat w Arslan & Arslan Advocaten. Sprawdzono dnia 9 september 2026.
