Oszustwo przy wynajmie – jak reagować i zabezpieczyć dowody

Ostatnia aktualizacja treści: 3 października 2026 r. Artykuł opisuje stan prawny na ten dzień; w sprawie indywidualnej sprawdź aktualne przepisy.

Autor: mr. Onur Arslan, adwokat w Arslan Advocaten (28 adwokatów i 10 prawników). Artykuł ma charakter informacyjny; w sprawie indywidualnej skontaktuj się z kancelarią.

Jeżeli po zapłacie kaucji wynajmujący znika, klucz nie działa albo kilka osób otrzymało ten sam lokal, zabezpiecz dowody i szybko skontaktuj się z bankiem oraz policją. Podpisana umowa nie gwarantuje, że osoba przyjmująca pieniądze miała prawo wynająć mieszkanie.

W skrócie

Czy podpisany kontrakt dowodzi prawa do wynajmu? Nie. Trzeba sprawdzić uprawnienie osoby podpisującej.
Czy policja automatycznie odda pieniądze? Nie. Odzyskanie kwoty może wymagać odrębnego dochodzenia roszczenia.
Czy każde zatrzymanie kaucji jest oszustwem? Nie. Może to być spór cywilny o rozliczenie umowy.

Sygnały ostrzegawcze przed przelewem

Presja na natychmiastową zapłatę, brak możliwości obejrzenia lokalu, rachunek osoby niezwiązanej z umową i kaucja wyższa niż dwa miesiące kale huur (limit dla umów od 1 lipca 2023 r.) wymagają wyjaśnienia. Sprawdź tożsamość kontrahenta oraz jego uprawnienie do działania. Dane właściciela można porównać z informacją z Kadaster, ale sam właściciel może korzystać z uprawnionego zarządcy.

Obejrzenie mieszkania również nie daje pełnej pewności: oszust może czasowo dysponować kluczami. Poproś o spójne dokumenty, warunki płatności i dane do kontaktu. Nie przesyłaj niepotrzebnej, pełnej kopii dokumentu tożsamości niezweryfikowanej osobie.

Co zachować po wykryciu problemu

Zapisz ogłoszenie, adres strony, korespondencję, numery telefonu, rachunek odbiorcy i potwierdzenie przelewu. Zrób chronologię z datami. Nie usuwaj rozmowy po zablokowaniu kontaktu. Jeżeli inni poszkodowani mają informacje, zbierz ich dane kontaktowe za zgodą, bez publicznego ujawniania dokumentów.

Zapytaj bank o możliwość podjęcia działań dotyczących transakcji. Nie ma gwarancji odzyskania przelewu, dlatego szybkość ma znaczenie. Zgłoszenie do policji powinno opisywać fakty, a nie tylko ocenę „to oszust”. Sprawę możesz także zgłosić do Fraudehelpdesk, który zbiera zgłoszenia i ostrzega innych.

Zgłoszenie karne i odzyskanie pieniędzy

Postępowanie karne i roszczenie cywilne to różne drogi. Zawiadomienie nie daje automatycznie zwrotu kaucji. Trzeba ustalić właściwego dłużnika, dowody i realną możliwość odzyskania kwoty. Jeżeli sprawa dotyczy legalnego wynajmującego zatrzymującego kaucję, może chodzić przede wszystkim o spór najmu, a nie oszustwo.

Nie wpłacaj kolejnej „opłaty odblokowującej zwrot” osobie, której nie zweryfikowałeś. Zachowaj ostrożność także wobec ofert odzyskiwania pieniędzy z gwarancją sukcesu. W razie utraty mieszkania równolegle skontaktuj się z gminą w sprawie bieżącej sytuacji mieszkaniowej.

Najczęstsze pytania

Czy podpisany kontrakt dowodzi prawa do wynajmu?

Nie. Trzeba sprawdzić uprawnienie osoby podpisującej.

Czy policja automatycznie odda pieniądze?

Nie. Odzyskanie kwoty może wymagać odrębnego dochodzenia roszczenia.

Czy każde zatrzymanie kaucji jest oszustwem?

Nie. Może to być spór cywilny o rozliczenie umowy.

Czy usunąć ogłoszenie z zapisanych materiałów?

Nie. Zachowaj kopię, adres i datę, nawet jeśli platforma później usunie ofertę.

Powiązane poradniki

Pełny przewodnik: Prawo najmu w Holandii – czynsz, kaucja i mieszkanie.

Praktyczny następny krok: Huurprijscheck po polsku – od czego zacząć?. Wynik narzędzia wymaga sprawdzenia w kontekście Twojej sprawy.

Przygotuj dokumenty z pomocą materiału: Najem mieszkania – lista przed podpisaniem umowy.

Potrzebujesz oceny dokumentów? Skontaktuj się z Arslan Advocaten. Podaj krótki opis i najbliższy termin. Warunki pomocy oraz koszty ustala się indywidualnie.