Alimenty na rzecz partnera to świadczenie płacone byłemu małżonkowi po rozwodzie, gdy jego dochód nie wystarcza na utrzymanie na dotychczasowym poziomie. Nie przysługują automatycznie: trzeba wykazać zarówno potrzebę po jednej stronie, jak i możliwości finansowe po drugiej. Przy wniosku rozwodowym złożonym od 1 stycznia 2020 r. okres wypłaty jest wyraźnie krótszy niż wcześniej — dlatego zaczynamy od daty. Ten artykuł wyjaśnia zasady obliczania, czas trwania, możliwości zmiany oraz skutki podatkowe.
Potrzebujesz szerszego przeglądu? Zobacz alimenty w Holandii: dzieci, były partner, LBIO i sprawy Polska–Holandia.
Aktualizacja nawigacji: 12 października 2026 r.
Alimenty w Holandii: na dziecko czy na byłego partnera?
Holenderskie prawo rozróżnia dwa rodzaje alimentów. Alimenty na dziecko (kinderalimentatie) płaci się co do zasady do ukończenia przez dziecko 21 lat (art. 1:395a BW) i mają one zawsze pierwszeństwo. Alimenty na byłego partnera (partneralimentatie) przysługują byłemu małżonkowi lub byłemu zarejestrowanemu partnerowi; przy wniosku rozwodowym od 1 stycznia 2020 r. trwają co do zasady połowę czasu trwania małżeństwa, najwyżej pięć lat (art. 1:157 ust. 1 BW), z wyjątkami opisanymi niżej.
Ten artykuł dotyczy wyłącznie alimentów na partnera. O alimentach na dziecko piszemy osobno: jak obliczyć alimenty na dziecko w Holandii oraz alimenty na dziecko w wieku 18–21 lat.
Najpierw sprawdź datę
Zanim policzysz cokolwiek, ustal kiedy złożono wniosek rozwodowy. Od tego zależy, który reżim cię obowiązuje — i różnica bywa ogromna.
- Wniosek złożony od 1 stycznia 2020 albo porozumienie zawarte od tej daty: obowiązują nowe, krótsze zasady opisane niżej.
- Wniosek złożony wcześniej (albo porozumienie zawarte przed tą datą): obowiązuje stary reżim z zasadniczym okresem dwunastu lat; przy małżeństwie trwającym nie dłużej niż pięć lat i bez dzieci okres ten odpowiadał czasowi trwania małżeństwa. Nowe przepisy nie skracają wstecz obowiązków już ustalonych (przepisy przejściowe: art. V ustawy z 2019 r., Stb. 2019, 283).
- Alimenty ustalone przed 1 lipca 1994 r.: obowiązują jeszcze inne, szczególne zasady przejściowe (art. V ust. 3 ustawy z 2019 r.) — taka sprawa wymaga indywidualnej analizy.
To pierwsze pytanie w każdej takiej sprawie; dalej w artykule opisujemy zasady nowego reżimu (stan prawny na 30 września 2026 r.). Ogólnie podawane „maksymalnie pięć lat” nie jest odpowiedzią dla dokumentów sprzed 2020 roku.
W skrócie
- Podstawą są dwa elementy: potrzeba osoby uprawnionej i zdolność płatnicza zobowiązanego.
- Przy wniosku rozwodowym od 1 stycznia 2020 r. okres wypłaty wynosi co do zasady połowę czasu trwania małżeństwa, najwyżej pięć lat; przy wcześniejszym wniosku obowiązuje stary reżim (zasadniczo 12 lat).
- Wyjątki zależą od trzech odrębnych kryteriów: czasu trwania małżeństwa, wieku dzieci oraz wieku uprawnionego (w tym daty urodzenia).
- Alimenty na dziecko mają pierwszeństwo przed alimentami na rzecz partnera.
- Świadczenie wygasa przy ponownym małżeństwie albo wspólnym pożyciu z nowym partnerem „jak w małżeństwie” — sam wspólny adres tego nie przesądza.
Komu przysługują
Uprawnienie dotyczy byłych małżonków oraz osób pozostających wcześniej w zarejestrowanym związku partnerskim.
Przy zwykłym konkubinacie takie roszczenie co do zasady nie powstaje, nawet po wielu latach wspólnego życia. Wyjątkiem bywa wyraźne zobowiązanie zapisane w umowie o wspólnym pożyciu.
Nie ma znaczenia, kto wystąpił o rozwód ani z jakiego powodu małżeństwo się rozpadło. Wina nie wpływa na to świadczenie.
Znaczenie ma natomiast sytuacja finansowa obu stron oraz sposób, w jaki układało się życie w małżeństwie, w tym podział obowiązków zawodowych i domowych.
Potrzeba i zdolność płatnicza
Pierwszym krokiem jest ustalenie potrzeby: ile środków potrzebuje osoba uprawniona, aby utrzymać poziom życia zbliżony do tego z okresu małżeństwa.
W praktyce stosuje się przelicznik oparty na wspólnym dochodzie netto rodziny, pomniejszonym o koszty utrzymania dzieci. Wynik porównuje się z własnymi dochodami uprawnionego.
Drugim krokiem jest zdolność płatnicza: ile zobowiązany może płacić, zachowując środki na własne utrzymanie i na alimenty na dzieci.
Świadczenie ustala się na niższej z tych dwóch wartości. Nawet duża potrzeba nie prowadzi do wysokich alimentów, gdy zdolność płatnicza jest ograniczona.
Przykładowe wyliczenie potrzeby i zdolności
Poniższe liczby są ilustracją założeń, a nie prognozą kwoty, jaką przyzna sąd. Pokazujemy je, żeby było widać, co właściwie się porównuje.
Potrzeba uprawnionego. Punktem wyjścia bywa poziom życia w trakcie małżeństwa. Założenia (hipotetyczne): małżeństwo bez dzieci, wspólny dochód netto rodziny w czasie małżeństwa 4 200 euro miesięcznie (zobowiązany 3 100 euro, uprawniony 1 100 euro). Według tzw. normy sądów apelacyjnych (hofnorm) z holenderskich norm alimentacyjnych (Rapport alimentatienormen, wydanie ze stycznia 2026 r.) potrzeba to 60% dochodu netto rodziny: 60% × 4 200 = 2 520 euro. Po odjęciu własnego dochodu uprawnionego (1 100 euro) pozostaje potrzeba 1 420 euro.
Zdolność płatnicza zobowiązanego. Od jego dochodu netto (3 100 euro) odejmuje się tzw. dochód wolny od alimentów (draagkrachtloos inkomen): skorygowaną normę pomocy społecznej, budżet mieszkaniowy (według norm 30% dochodu netto) i ewentualne inne niezbędne koszty. W raporcie ze stycznia 2026 r. skorygowana norma dla osoby samotnej przed wiekiem emerytalnym wynosi 1 365 euro (wartość na pierwsze półrocze 2026 r.; jest aktualizowana co pół roku). Załóżmy, że innych niezbędnych kosztów nie ma: 1 365 + 30% × 3 100 (930) = 2 295 euro. Zostaje przestrzeń 805 euro, ale na alimenty partnerskie przeznacza się z niej według norm tylko 60%: 60% × 805 = 483 euro. Gdy są dzieci, od tej kwoty odejmuje się jeszcze alimenty na dzieci. Zdolność płatnicza jest więc zwykle znacznie niższa, niż się spodziewa uprawniony.
Wynik. Punktem wyjścia jest niższa z dwóch kwot. Przy potrzebie 1 420 euro i zdolności płatniczej 483 euro wynik rachunku to 483 euro miesięcznie (netto). Przykład jest uproszczony (m.in. pomija przeliczenie brutto–netto wynikające z podatku) i nie jest wyliczeniem kwoty, którą ustali sąd; normy są rekomendacjami, od których sąd może odstąpić. Aktualne normy publikuje Rechtspraak: Alimentatienormen. Dlatego pytanie „ile mi się należy” prawie zawsze sprowadza się do drugiej strony równania.
Co decyduje o wyniku: dochody obu stron, kto ponosi koszty mieszkania, ile dzieci i u kogo mieszkają, oraz obowiązek uprawnionego do podjęcia starań o własny dochód. Alimenty na dzieci liczy się zawsze najpierw i mają pierwszeństwo.
Alimenty na rzecz partnera a alimenty na dziecko
Pierwszeństwo mają zawsze alimenty na dzieci. Dopiero z tego, co pozostaje, oblicza się świadczenie dla byłego małżonka.
Przy ograniczonych dochodach oznacza to często, że dla partnera nie pozostaje nic. Nie jest to odmowa uprawnienia, lecz konsekwencja braku środków.
Sytuacja może się zmienić, gdy dzieci dorosną i obowiązek wobec nich ustanie. Wtedy możliwe bywa ponowne rozpatrzenie świadczenia dla byłego małżonka.
Zasady ustalania świadczeń na dzieci omawiamy w artykule o alimentach na dziecko.
Jak długo: drzewo decyzyjne
Przy nowym reżimie sprawdź wszystkie wiersze według sytuacji w dniu złożenia wniosku rozwodowego. Jeżeli pasuje kilka, obowiązuje najdłuższy z okresów (art. 1:157 ust. 5 BW). Tabela pokazuje ustawowe okresy, gdy sąd nie ustalił innego terminu, a strony nie uzgodniły inaczej — nie jest prognozą dla każdej istniejącej sprawy.
| Sytuacja | Okres wypłaty |
|---|---|
| Macie dziecko poniżej 12 lat | do ukończenia przez najmłodsze dziecko 12 lat, najwyżej 12 lat |
| Małżeństwo dłuższe niż 15 lat, a uprawniony osiągnie wiek emerytalny w ciągu 10 lat | do osiągnięcia wieku emerytalnego |
| Małżeństwo dłuższe niż 15 lat, uprawniony urodzony 1 stycznia 1970 lub wcześniej, a do emerytury dalej niż 10 lat | 10 lat |
| Żaden z powyższych | połowa czasu trwania małżeństwa, najwyżej 5 lat |
Okres liczy się od dnia wpisania postanowienia rozwodowego do rejestru stanu cywilnego (art. 1:157 ust. 6 BW), a nie od rozstania. Sąd może go wyjątkowo wydłużyć, jeżeli zakończenie wypłat byłoby w danych okolicznościach rażąco niesprawiedliwe — to jednak wyjątek, a nie reguła. Wniosek o takie przedłużenie trzeba złożyć przed upływem trzech miesięcy od zakończenia wypłat (art. 1:157 ust. 7 BW).
Kryteria okresu wypłaty — szczegółowo
Czas trwania małżeństwa. Zasadą jest okres odpowiadający połowie czasu trwania małżeństwa, przy maksimum pięciu lat (art. 1:157 ust. 1 holenderskiego kodeksu cywilnego, BW).
Dzieci. Pierwszy wyjątek dotyczy rodzin z dziećmi z tego małżeństwa poniżej dwunastego roku życia. Obowiązek trwa wtedy co najmniej do ukończenia przez najmłodsze dziecko dwunastu lat (art. 1:157 ust. 4 BW).
Wiek uprawnionego przy długim małżeństwie. Drugi dotyczy małżeństw trwających w dniu złożenia wniosku rozwodowego ponad piętnaście lat, gdy uprawnionemu brakuje najwyżej dziesięciu lat do holenderskiego wieku emerytalnego (AOW). Świadczenie trwa wtedy do osiągnięcia tego wieku (art. 1:157 ust. 2 BW).
Data urodzenia. Trzeci obejmuje osoby urodzone 1 stycznia 1970 r. lub wcześniej, przy małżeństwie dłuższym niż piętnaście lat, którym do wieku emerytalnego brakuje więcej niż dziesięciu lat: okres wynosi wtedy dziesięć lat (art. 1:157 ust. 3 BW).
Waloryzacja i zmiana
Kwota podlega corocznej waloryzacji z mocy prawa według wskaźnika ustalanego przez Ministerstwo Sprawiedliwości i Bezpieczeństwa w listopadzie i publikowanego w dzienniku urzędowym Staatscourant, ze skutkiem od 1 stycznia następnego roku (art. 1:402a BW). Na 2026 r. wskaźnik wynosi 4,6% (Staatscourant 2025, nr 39488, decyzja z 13 listopada 2025 r.). Strony w porozumieniu albo sąd mogą waloryzację wyłączyć całkowicie lub na określony czas albo przewidzieć inny sposób zmiany kwoty (art. 1:402a ust. 5 BW), ale wtedy musi to być zapisane wyraźnie — samo milczenie umowy jej nie wyłącza. Waloryzacja działa automatycznie, także bez nowego orzeczenia.
Warunki i przebieg wniosku o obniżenie lub podwyższenie opisujemy w artykule zmiana wysokości alimentów w Holandii.
Wiele osób o tym zapomina, przez co przez lata płaci kwotę nieaktualną. Zaległość z tego tytułu bywa dochodzona wstecz — co do zasady za ostatnie pięć lat, bo tyle wynosi termin przedawnienia rat alimentacyjnych (art. 3:308 BW).
Przy istotnej zmianie okoliczności można wystąpić o zmianę wysokości: utrata pracy, poważna choroba, nowe dziecko, znaczny wzrost dochodów drugiej strony.
Zmiana nie następuje automatycznie. Do czasu rozstrzygnięcia obowiązuje dotychczasowa kwota, dlatego z wnioskiem nie warto zwlekać.
Kiedy obowiązek wygasa
Świadczenie wygasa z upływem ustalonego okresu, a także wcześniej: przy ponownym małżeństwie uprawnionego, zarejestrowanym związku partnerskim albo wspólnym pożyciu z nowym partnerem jak w małżeństwie.
Ta ostatnia przesłanka bywa najbardziej sporna. Sądy stosują tu surową miarę i wymagają czterech elementów naraz: związku uczuciowego o pewnej trwałości, wspólnego zamieszkiwania, wzajemnej troski oraz wspólnego gospodarstwa domowego. Sam wspólny adres w rejestrze tego nie przesądza — podobnie jak wspólne wakacje, częste noclegi czy nowy związek bez wspólnego mieszkania.
Przesłankę tę określa art. 1:160 BW. Ciężar dowodu spoczywa zgodnie z ogólną regułą (art. 150 holenderskiego kodeksu postępowania cywilnego, Rv) na tym, kto się na nią powołuje — zwykle na zobowiązanym — a poprzeczka jest wysoko. Dowodem bywają np. dane z rejestru adresowego, wspólne umowy i rachunki czy obserwacje, ale żaden pojedynczy dowód nie wystarcza, a gromadzenie dowodów ma granice wynikające z prywatności. W praktyce oznacza to długie spory dowodowe, w których nikt nie może z góry zagwarantować wyniku. Wygaśnięcie z tego powodu jest przy tym definitywne: nawet gdy nowy związek się rozpadnie, poprzednie uprawnienie nie odżywa.
Obowiązek kończy się również w razie śmierci jednej ze stron; skutki finansowe śmierci zobowiązanego można złagodzić ubezpieczeniem (opis niżej).
Skutki podatkowe
Dla płacącego świadczenie jest co do zasady odliczalne (od 2020 r. przy wyższych dochodach według ograniczonej stawki), a dla otrzymującego stanowi dochód podlegający opodatkowaniu.
Oznacza to, że kwota brutto różni się od tego, co realnie pozostaje w kieszeni. Przy ustalaniu wysokości warto liczyć w kwotach netto.
Otrzymujący powinien uwzględnić ten dochód przy dodatkach i zaliczkach podatkowych, aby uniknąć dopłaty przy rozliczeniu rocznym.
Inaczej działają alimenty na dzieci, które nie są ani odliczalne, ani opodatkowane u odbiorcy.
Wykupienie obowiązku jednorazowo
Strony mogą uzgodnić jednorazową spłatę zamiast comiesięcznych wypłat. Rozwiązanie to daje obu stronom pewność i kończy wzajemne rozliczenia.
Kwotę oblicza się z uwzględnieniem okresu, waloryzacji oraz skutków podatkowych obu wariantów. Prosta suma miesięcznych rat zwykle nie odpowiada rzeczywistej wartości.
Rozwiązanie to bywa korzystne przy dostępnych środkach, na przykład przy podziale nadwyżki ze sprzedaży domu.
Po wykupieniu obowiązku nie można zwykle wrócić do sprawy, nawet przy pogorszeniu sytuacji. Decyzję warto więc przeliczyć starannie.
Gdy zobowiązany nie płaci
Przy zaległości pierwszym krokiem jest pisemne wezwanie z wyraźnym terminem i wskazaniem kwoty oraz okresu.
Jeżeli świadczenie zostało ustalone orzeczeniem sądu, ściąganiem na wniosek może zająć się państwowa instytucja LBIO (Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen); warunki i ewentualne koszty sprawdź na lbio.nl.
Instytucja ta może potrącać kwoty z wynagrodzenia albo świadczenia, a przy uporczywym uchylaniu się stosować dalsze środki.
Przebieg zwykłej egzekucji opisujemy w artykule o windykacji i komorniku.
Zrzeczenie się świadczenia
Strony mogą uzgodnić, że alimenty nie będą płacone. Zapis taki umieszcza się zwykle w porozumieniu rozwodowym.
Skuteczność takiego zrzeczenia bywa jednak ograniczona, zwłaszcza gdy prowadzi do sytuacji, w której jedna strona pozostaje bez środków do życia.
Możliwe jest też zastrzeżenie, że kwoty nie da się później zmienić. Klauzula taka wymaga wyraźnego sformułowania i również podlega ocenie.
Przed podpisaniem porozumienia warto przeliczyć skutki na kilka lat naprzód. Ustalenia dotyczące majątku omawiamy w tekście o warunkach małżeńskich.
Element międzynarodowy
Przy stronach mieszkających w różnych państwach pojawiają się dwa odrębne pytania, które trzeba rozstrzygnąć osobno. Pierwsze: który sąd jest właściwy i które prawo stosuje (w UE decydują o tym m.in. rozporządzenie alimentacyjne nr 4/2009 i protokół haski z 2007 r.). Zasadą bywa właściwość sądu miejsca zwykłego pobytu uprawnionego albo zobowiązanego; nie zawsze oznacza to prawo holenderskie i opisane wyżej okresy. Drugie: jak ściągnąć alimenty za granicą.
Orzeczenia alimentacyjne wydane w jednym państwie członkowskim są zasadniczo wykonalne w innym, co ułatwia dochodzenie należności po wyprowadzce zobowiązanego; w sprawach międzynarodowych pośredniczy w Holandii LBIO.
Różnice między systemami bywają jednak duże, zwłaszcza co do okresu wypłaty i sposobu obliczania.
Zagadnienia te omawiamy szerzej w artykule o międzynarodowym rozwodzie.
Alimenty na rzecz partnera przy własnej działalności
Przy przedsiębiorcy ustalenie zdolności płatniczej jest trudniejsze, bo dochód bywa nieregularny i częściowo pozostaje w firmie.
Podstawą jest zwykle średnia z kilku lat, a nie wynik jednego roku. Uwzględnia się też inwestycje, rezerwy i realną możliwość wypłaty środków.
Dla drugiej strony oznacza to konieczność wglądu w dokumentację finansową przedsiębiorstwa, co bywa źródłem sporu.
Przy dużych wahaniach dochodu praktycznym rozwiązaniem bywa ustalenie kwoty podstawowej z corocznym przeliczeniem na podstawie rozliczenia rocznego.
Zabezpieczenie wypłaty
Świadczenie kończy się w razie śmierci zobowiązanego. Dla osoby uprawnionej bywa to poważne ryzyko finansowe, zwłaszcza przy dłuższym okresie.
Rozwiązaniem jest ubezpieczenie na życie zawarte na czas trwania obowiązku, z wyraźnie wskazanym uposażonym.
Ustalenie takie warto zapisać w porozumieniu wraz ze wskazaniem, kto opłaca składkę i jak potwierdzana jest ciągłość ochrony.
Sprawdzaj to okresowo. Polisa wypowiedziana po latach czyni zabezpieczenie iluzorycznym dokładnie wtedy, gdy jest potrzebne.
Obowiązek starania się o dochód
Od osoby uprawnionej oczekuje się rozsądnych starań o własne utrzymanie. Nie oznacza to obowiązku natychmiastowego podjęcia pracy w pełnym wymiarze.
Ocena uwzględnia wiek, stan zdrowia, wykształcenie, okres pozostawania poza rynkiem pracy oraz opiekę nad dziećmi.
Przy braku jakichkolwiek starań przez dłuższy czas świadczenie bywa obniżane, ponieważ przyjmuje się dochód możliwy do osiągnięcia.
Dokumentuj więc podejmowane działania: aplikacje, szkolenia, rozmowy. Przy sporze taka dokumentacja ma realną wartość.
Przykład (hipotetyczny)
Załóżmy, że małżeństwo trwało dwanaście lat, z dwójką dzieci w wieku szkolnym. Żona pracowała na część etatu, mąż w pełnym wymiarze.
Po ustaleniu alimentów na dzieci okazuje się, że zdolność płatnicza męża pozwala na niewielkie świadczenie dla żony. Ustala się kwotę odpowiadającą tej możliwości.
Po trzech latach żona zwiększa wymiar zatrudnienia, a mąż awansuje. Obie zmiany mogą uzasadniać ponowne przeliczenie.
Strony mogą uzgodnić nową kwotę bez postępowania sądowego, opierając się na aktualnych danych o dochodach, i przy okazji sprawdzić, czy coroczna waloryzacja była stosowana.
Kiedy alimenty na rzecz partnera się nie należą
Świadczenie nie przysługuje, gdy uprawniony ma dochód wystarczający na utrzymanie na poziomie zbliżonym do małżeńskiego.
Nie powstaje również wtedy, gdy zobowiązany po opłaceniu własnych podstawowych kosztów i alimentów na dzieci nie ma żadnej zdolności płatniczej.
Przy krótkim, bezdzietnym małżeństwie okres bywa tak krótki, że strony rezygnują z ustalania świadczenia i rozliczają się jednorazowo.
Brak świadczenia na starcie nie zawsze jest jednak ostateczny. Przy istotnej zmianie sytuacji w okresie, w którym obowiązek mógłby trwać, możliwe bywa ponowne rozpatrzenie sprawy.
Najczęstsze błędy
Pierwszym jest pominięcie corocznej waloryzacji, co po latach tworzy znaczną zaległość.
Drugim jest ustalanie kwoty bez uwzględnienia skutków podatkowych, przez co realne obciążenie różni się od oczekiwanego.
Trzecim jest zwlekanie z wnioskiem o zmianę po utracie pracy. Do rozstrzygnięcia obowiązuje dotychczasowa kwota, a zaległość narasta.
Czwartym jest zapisanie zrzeczenia bez przeliczenia skutków, zwłaszcza gdy jedna strona przez lata ograniczała pracę zawodową na rzecz rodziny.
Jak przygotować się do rozmowy o kwocie
Zbierz dokumenty dochodowe obu stron: paski wynagrodzeń, rozliczenia roczne, a przy działalności sprawozdania z kilku lat.
Zestaw stałe koszty każdej ze stron: mieszkanie, ubezpieczenia, transport, koszty związane z dziećmi oraz zobowiązania kredytowe.
Dopiero na tej podstawie liczby mają wspólny punkt odniesienia. Bez tego rozmowa opiera się na odczuciach, a nie na danych.
Ustal też, co zrobicie przy istotnej zmianie: nowa praca, choroba, kolejne dziecko. Zapis o corocznym przeglądzie oszczędza późniejszego sporu.
Alimenty na rzecz partnera a dodatki i świadczenia
Otrzymywane świadczenie liczy się jako dochód, co wpływa na wysokość dodatków oraz na zaliczki podatkowe.
Zgłoś jego rozpoczęcie i każdą zmianę kwoty, także waloryzację. Zaniechanie prowadzi do nadpłaty dodatków, której zwrotu żąda się później w jednej kwocie.
Dla płacącego skutek jest odwrotny: odliczenie obniża dochód podlegający opodatkowaniu, co może wpłynąć na jego własne uprawnienia.
Uwzględnij te skutki po obu stronach, zanim ustalicie kwotę. Świadczenie ustalone bez tego rachunku bywa dla jednej ze stron nieoczekiwanie dotkliwe.
Gdzie sprawdzić informacje
Informacje o ustaleniach dotyczących świadczeń po rozwodzie publikuje Rijksoverheid, a o ściąganiu alimentów (także za granicą) LBIO. Normy obliczania (Rapport alimentatienormen) publikuje Rechtspraak, a wskaźnik waloryzacji — Staatscourant. Stan informacji: 30 września 2026 r.
Najczęstsze pytania
Jak długo trwa obowiązek?
Przy wniosku rozwodowym złożonym od 1 stycznia 2020 r. co do zasady połowę czasu trwania małżeństwa, najwyżej pięć lat. Wyjątki dotyczą rodzin z dziećmi poniżej 12 lat oraz małżeństw trwających ponad 15 lat, zależnie od wieku uprawnionego; przy kilku pasujących wyjątkach obowiązuje najdłuższy okres. Przy wcześniejszym wniosku obowiązuje stary reżim (zasadniczo 12 lat).
Czy alimenty na partnera zawsze kończą się po pięciu latach?
Nie zawsze. Pięć lat to górna granica zasady ogólnej z art. 1:157 ust. 1 BW, stosowanej, gdy sąd nie ustalił innego terminu. Okres może być krótszy: połowa czasu trwania małżeństwa albo termin uzgodniony przez strony lub ustalony przez sąd. Może też być dłuższy: przy dzieciach poniżej 12 lat, przy małżeństwie trwającym ponad 15 lat w zależności od wieku uprawnionego, a wyjątkowo także wtedy, gdy zakończenie wypłat byłoby rażąco niesprawiedliwe; taki wniosek składa się przed upływem trzech miesięcy od zakończenia wypłat (art. 1:157 ust. 7 BW). Przy wniosku rozwodowym złożonym przed 2020 r. obowiązuje stary reżim.
Czy wina za rozpad małżeństwa ma znaczenie?
Nie. Liczą się wyłącznie potrzeba osoby uprawnionej i zdolność płatnicza zobowiązanego.
Co, jeśli mój były partner z kimś zamieszka?
Obowiązek wygasa przy wspólnym pożyciu jak w małżeństwie. Wymaga to jednak wykazania trwałości związku, wspólnego zamieszkiwania, wzajemnej troski i wspólnego gospodarstwa domowego; wynik sporu nie jest z góry przesądzony.
Czy kwota rośnie co roku?
Tak, co do zasady. Waloryzacja działa automatycznie od 1 stycznia, według wskaźnika ogłaszanego w listopadzie w Staatscourant (na 2026 r.: 4,6%), i nie wymaga nowego orzeczenia. Wielu zobowiązanych o tym zapomina i przez lata płaci nieaktualną kwotę; różnicę można dochodzić wstecz, co do zasady za okres do pięciu lat (przedawnienie, art. 3:308 BW). Strony mogą waloryzację wyłączyć, ale musi to być wyraźnie zapisane.
Czy mogę zmienić ustaloną kwotę?
Tak, przy istotnej zmianie okoliczności. Zmiana nie działa automatycznie, dlatego wniosek warto złożyć bez zwłoki.
Czy nowy adres z partnerem automatycznie kończy alimenty?
Nie. Sam wspólny adres nie wystarcza. Trzeba wykazać cztery elementy naraz: związek uczuciowy o pewnej trwałości, wspólne zamieszkiwanie, wzajemną troskę i wspólne gospodarstwo domowe. Sądy stosują tu surową miarę, a ciężar dowodu spoczywa na tym, kto chce zakończyć wypłaty. Skutek jest jednak definitywny, więc stawka jest wysoka po obu stronach.
Co, jeśli jedno z nas mieszka poza Holandią?
Wtedy trzeba osobno ustalić, który sąd jest właściwy i które prawo się stosuje — nie zawsze będzie to prawo holenderskie z opisanymi wyżej okresami. Osobną kwestią jest ściąganie alimentów za granicą; w Holandii pośredniczy w tym LBIO. Obie kwestie warto sprawdzić przed złożeniem wniosku.
Powiązane artykuły
Podsumowanie
Alimenty na rzecz partnera zależą od potrzeby uprawnionego i zdolności płatniczej zobowiązanego, przy czym świadczenia na dzieci mają pierwszeństwo. Przy wniosku rozwodowym od 1 stycznia 2020 r. okres wypłaty wynosi zwykle połowę czasu trwania małżeństwa i najwyżej pięć lat, z wyjątkami przy małych dzieciach i długim małżeństwie; przy wcześniejszym wniosku obowiązuje stary reżim. Pamiętaj o corocznej waloryzacji oraz o tym, że przy zmianie sytuacji trzeba wystąpić o nowe ustalenie, bo dotychczasowa kwota obowiązuje dalej.
Nie wiesz, czy świadczenie ci przysługuje albo czy obecna kwota jest jeszcze aktualna? Skontaktuj się z nami, a przeliczymy twoją sytuację.



