Wypadek na budowie – kto odpowiada za bezpieczeństwo?

Ostatnia aktualizacja treści: 3 października 2026 r. Artykuł opisuje stan prawny na ten dzień; w sprawie indywidualnej sprawdź aktualne przepisy.

Autor: mr. Onur Arslan, adwokat w Arslan Advocaten (28 adwokatów i 10 prawników). Artykuł ma charakter informacyjny; w sprawie indywidualnej skontaktuj się z kancelarią.

Upadek z rusztowania, uderzenie materiałem lub uraz przy elektronarzędziu wymaga ustalenia, kto organizował pracę i kontrolował bezpieczeństwo. Na budowie działa często kilka firm. Nazwa wykonawcy na ogrodzeniu nie wystarcza do wskazania wszystkich odpowiedzialnych podmiotów.

W skrócie

• Czy ZZP zawsze sam ponosi ryzyko? Nie. Możliwe podstawy odpowiedzialności zależą od okoliczności wykonywania pracy.
• Czy brak szelek automatycznie przesądza sprawę? Jest istotnym faktem, ale ocenia się całe zadanie, wymagane zabezpieczenia i związek ze szkodą.
• Czy A1 wskazuje odpowiedzialnego za odszkodowanie? Nie. Dotyczy właściwego systemu zabezpieczenia społecznego.

Odtwórz zadanie i miejsce

Zapisz poziom roboczy, rodzaj zabezpieczenia krawędzi, stan drabiny lub rusztowania i sposób dostępu. Przy pracach nad innymi osobami znaczenie mają wydzielone strefy oraz zabezpieczenie materiału. Zachowaj plan zadania, polecenia i dane brygadzisty.

Nie wracaj do niebezpiecznego miejsca tylko po zdjęcie. Poproś o zabezpieczenie dowodów: odbiór rusztowania, instrukcje, toolboxmeeting, plan bezpieczeństwa i monitoring. Zapisz, w jakim języku przekazano polecenia i czy rzeczywiście je rozumiałeś.

Pracownik, agencja czy ZZP

Forma współpracy wpływa na podstawę roszczenia. Ochrona art. 7:658 BW (ust. 4) może w określonych sytuacjach obejmować także osoby bez umowy o pracę z firmą organizującą zadania. Nie każdy samozatrudniony jest jednak automatycznie traktowany identycznie; potrzebna jest ocena faktycznej zależności i rodzaju działalności.

Przy delegowaniu z Polski dodatkowo ustala się prawo właściwe i ubezpieczenie społeczne. Art. 7:658 BW stosuje się jednak do pracowników delegowanych do Holandii także wtedy, gdy ich umowę o pracę reguluje inne prawo (art. 2 WagwEU). Formularz A1 nie przesądza sam w sobie, kto odpowiada cywilnie za uraz. Zachowaj kontrakty obu stron łańcucha, jeśli są dostępne.

Koszty i dalsza praca

Dokumentuj leczenie, dojazdy, utracony dochód i potrzebną pomoc. Jeżeli lekarz ogranicza dźwiganie lub pracę na wysokości, przekazuj informacje o funkcjonalnych ograniczeniach właściwym osobom. Nie zgadzaj się na zadania sprzeczne z oceną medyczną tylko z obawy o kontrakt.

Proś o pisemne stanowisko w sprawie odpowiedzialności. Oferta szybkiej wypłaty nie wyjaśnia, czy obejmuje przyszłe skutki. Przed końcowym rozliczeniem sprawdź, czy uraz może wpływać na dalsze wykonywanie zawodu.

Najczęstsze pytania

Czy ZZP zawsze sam ponosi ryzyko?

Nie. Możliwe podstawy odpowiedzialności zależą od okoliczności wykonywania pracy.

Czy brak szelek automatycznie przesądza sprawę?

Jest istotnym faktem, ale ocenia się całe zadanie, wymagane zabezpieczenia i związek ze szkodą.

Czy A1 wskazuje odpowiedzialnego za odszkodowanie?

Nie. Dotyczy właściwego systemu zabezpieczenia społecznego.

Czy potrzebny jest raport inspekcji?

Może pomóc, ale jego brak nie wyklucza automatycznie roszczenia.

Powiązane poradniki

• Wypadek pracownika delegowanego – jakie prawo stosować?
• Brak środków ochrony w pracy – kto ponosi odpowiedzialność?
• RI&E jako dowód – czego szukać po wypadku?

Pełny przewodnik: Wypadek w pracy w Holandii – kto pokrywa szkody?.

Praktyczny następny krok: Wypadek przy pracy – sprawdź kolejne kroki. Wynik narzędzia wymaga sprawdzenia w kontekście Twojej sprawy.

Przygotuj dokumenty z pomocą materiału: Lista działań po wypadku przy pracy.

Potrzebujesz oceny dokumentów? Skontaktuj się z Arslan Advocaten. Podaj krótki opis i najbliższy termin. Warunki pomocy oraz koszty ustala się indywidualnie.

Źródła i podstawa informacji

• Arboportaal – obowiązki stron
• Burgerlijk Wetboek – art. 7:658
• WagwEU – art. 2 (pracownicy delegowani)
• Arboportaal – wypadki przy pracy

Za treści o odszkodowaniach odpowiada mr. Onur Arslan, adwokat od 2009 r., w rejestrze dziedzin prawa NOvA: szkody osobowe (letselschade) i prawo pracy; ekspert rejestru NIVRE (NIVRE-RE) w zakresie szkód osobowych. Profil i rejestracje

Im wcześniej, tym lepiej. Zabezpiecz zdjęcia, dane świadków i dokumentację medyczną, a potem opisz nam swoją sprawę.